No Touch Lazer Nedir? (PRK) | Prof. Dr. Alper Ağca

Özet

PRK ve No Touch kısaca: aradaki fark ne?

Ne için: Miyopi, hipermetropi ve astigmatizma (düşük numaralarda tercih edilir)
Nasıl: Epitel alınır, lazer yüzeye uygulanır, epitel kendini yeniler
No Touch farkı: PRK'nin bir uygulama biçimidir — epitelin de lazerle, dokunmadan kaldırıldığı transepitelyal PRK işlemine Schwind Amaris lazer cihazında verilen isimdir. Ağca iki uygulamayı da kendi hastalarında karşılaştırmıştır (Yıldırım Y, Ölçücü O, Alagöz N, Ağca A, ve ark. Int Ophthalmol 2018, doi:10.1007/s10792-017-0501-y; Saraçoğlu Yılmaz B, Ağca A, ve ark. Beyoglu Eye J 2022, doi:10.14744/bej.2022.06978) ^1,2. Aynı işlem örneğin Alcon WaveLight EX500 cihazında StreamLight olarak adlandırılmıştır.
İyileşme: Üç yöntem içinde en uzun ve en rahatsız olanı
Ağca'nın tercih sıralamasındaki yeri: SMILE ve LASIK'ten sonra. PRK yapılacaksa numaraya göre transepitelyal (StreamLight) ya da mekanik
Doku gereksinimi: Üç yöntem içinde en az doku gerektiren yöntemdir
Neden sıralamada sonda: Öngörülemeyen haze riski nedeniyle — ancak bazı gözlerde yine de en doğru seçim PRK'dir

PRK (fotorefraktif keratektomi), korneanın en dış tabakası olan epitelin alınıp altındaki dokuya excimer lazer uygulanması ve epitelin kendini yenilemesinin beklenmesi esasına dayanır. Kornea kapağı (LASIK'teki gibi) ya da lentikül (SMILE'daki gibi) oluşturulmaz. Miyopi, hipermetropi ve astigmatizmayı düzeltmek için kullanılır.

No Touch, bu ailenin bir üyesidir. Tıp dilinde transepitelyal PRK denir. Bu yöntemde tek basamakta önce epitel mekanik bir alet ya da alkol kullanmadan excimer lazerle alınır ve ara vermeden lazere devam edilip numara düzeltilir.

PRK'ye ilişkin kendi karşılaştırmalı çalışmalarımıza bu sayfada yer verilmiştir.

Yöntem

Lazer korneanın neresine uygulanır?

PRK'de lazer doğrudan korneanın yüzeyine uygulanır. Epitel kaldırıldıktan sonra hemen altındaki doku lazerle şekillendirilir ve numara buradan düzeltilir.

Üç şema yan yana: A'da korneanın dış tabakası olan epitel kırmızı çizgiyle gösterilmiş ve altındaki mavi alan numarayı düzeltmek için alınacak dokuyu işaret ediyor, B'de epitel kaldırılmış ve mavi doku yüzeyde açıkta kalmış, C'de epitel yerinde durup mavi doku daha derin bir katmanda yer alıyor — **Üç şemada da üstte korneanın önden görünüşü, altta yandan kesiti yer almaktadır. Kırmızı çizgi epiteldir, mavi alan numarayı düzeltmek için alınacak dokudur.**
**A · PRK ameliyatına başlanmadan önce, epitel henüz yerinde.** Numarayı düzeltecek lazer uygulanmadan önce kırmızıyla gösterilen bu epitelin soyulması gerekir. Bu soyma işlemi mekanik olarak kazınarak yapılabileceği gibi, numarayı düzeltecek lazer uygulamasından önce yine lazerle de yapılabilir.
**B · PRK ameliyatına başlanmış, epitel alınmış.** Epitel mekanik olarak ya da lazerle kaldırılmıştır. Numarayı düzeltmek için korneadan çıkarılması gereken mavi doku, şimdi lazer uygulanarak ortadan kaldırılacaktır.
**C · LASIK ve SMILE.** Doku daha derin bir katmandan alınır. Yüzeye lazer uygulanmayacağı için epitel yerinde bırakılır. Epitel alınmadığı için ameliyattan sonraki ilk günlerde şikayetler belirgin biçimde daha azdır.

LASIK ve SMILE'da ise lazer korneanın daha derin bir tabakasında çalışır ve yüzey olduğu gibi kalır. Derindeki dokuya ulaşmak için LASIK'te üzerindeki doku kapak halinde kesilip kaldırılır. SMILE'da kapak açılmaz, doku küçük bir kesiden bütün olarak çıkarılır. Her iki sayfada bunun şemaları var. PRK'nin iyileşme dönemi ile haze riskinin kökeni de bu tek farktır: yüzeye ulaşmak için epitelin kaldırılması gerekir.

Gerçek

No touch lazer nedir, gerçekte ne demek?

Tek adımlı No Touch'ın gerçek avantajları vardır — ama bunların hemen hepsi ameliyat anıyla ve ilk iyileşme dönemiyle ilgilidir:

Epitel ayrı bir aletle kaldırılmadığı için işlem daha hızlıdır ve akıcıdır.
Hasta ve hekim için daha konforludur. Hastaya “kesme, dokunma yok” güvenini verir.
Oluşan epitel defekti daha küçük, kenarları daha düzgün olduğu için ilk günlerdeki ağrı bir miktar daha az olabilir ve yüzey daha çabuk kapanabilir.

Bunların dışında, klasik (mekanik) PRK'ye kıyasla klinik bir üstünlüğü gösterilmiş değildir. Transepitelyal ve mekanik PRK'yi karşılaştırdığımız çalışmalarda (Yıldırım Y, Ölçücü O, Alagöz N, Ağca A, ve ark. Int Ophthalmol 2018, doi:10.1007/s10792-017-0501-y · Saraçoğlu Yılmaz B, Ağca A, ve ark. Beyoglu Eye J 2022, doi:10.14744/bej.2022.06978) görme ve refraksiyon sonuçları benzer bulundu ^1,2. Yani No Touch, sonuç bakımından PRK'nin ötesine geçen ayrı bir ameliyat değildir. PRK'nin bir yapılış biçimidir.

Ağca aradaki farkı bir söyleşide portakal benzetmesiyle anlatmıştır: videonun ilgili bölümü (videonun tamamı lazer sayfasında). Tek adımlı yüzey ablasyonundaki yenilikleri (Schwind Amaris SmartSurfACE) Ağca 2016'da Türk Oftalmoloji Derneği'nin 50. Ulusal Kongresi'nde anlatmıştır.

“En gelişmiş lazer” değildir. No Touch'ın bu şekilde sunulması bir pazarlama dilidir. Modern refraktif cerrahide her yöntemin öne çıkan bir yanı vardır: FemtoLASIK “bıçaksız lazer”, SMILE “kapaksız lazer”, transepitelyal PRK ise “dokunmadan lazer” kavramları üzerinden pazarlanmaktadır. Bu yaklaşım bilimsel değildir. Hangisinin doğru olduğu göze göre değişir.

Teknik

Tek adımlı yöntemin asıl sınırı: epitel kalınlığı

Burada karıştırılmaması gereken bir ayrım var. Transepitelyal PRK'nin iki farklı biçimi vardır: iki adımlı yöntemde önce epitel bir PTK aşamasıyla kaldırılır, sonra stromal düzeltme yapılır ve cerrah nerede durulacağına kendisi karar verir. Tek adımlı yöntemde ise epitel ve stroma tek bir profilde birleştirilir. Makine ikisini kesintisiz uygular. Bugün “No Touch” denince kastedilen, genellikle bu tek adımlı yöntemdir (Schwind Amaris SmartSurface, Alcon WaveLight EX500 StreamLight gibi platformlarda).

Tek adımlı No Touch'ın az konuşulan ama önemli bir yanı vardır. Bu yöntem, epitelin belirli bir kalınlıkta olduğunu — tipik olarak merkezde yaklaşık 55, çevrede yaklaşık 65 mikron — varsayarak çalışır. Makine epiteli göremez. Kaldıracağı tabakanın kalınlığını bu ortalama değere göre hesaplar. Oysa epitel kalınlığı kişiden kişiye, hatta aynı gözün farklı bölgeleri arasında değişir ³.

Bu varsayım tutmadığında ne olur? Üç durum ortaya çıkabilir:

Epitel varsayılandan inceyse: lazer epiteli erken bitirip stromaya beklenenden daha derin iner. Sonuçta hedeflenenden fazla düzeltme (miyopik kayma) olabilir.
Epitel varsayılandan kalınsa: stromal düzeltmenin uygulandığı optik zon küçülür. Optik zonun daralması, gece görme sorunlarına ve etkinlik kaybına yol açabilir.
Epitel kalın, numara çok düşük ve optik zon küçükse: lazer henüz stromaya ulaşamadan işlem bitebilir. Yani düzeltmenin bir kısmı hiç yapılamaz.

Bunun bir de yön boyutu var. Epitelin en ince olduğu nokta her zaman göz bebeğinin tam merkezi değildir. Kappa açısında ya da erken keratokonusta kayabilir. Epitel her yönde simetrik de olmayabilir. Astigmatta ise epitel kalınlığının yöne göre değişmesi, düzeltmede eksik ya da fazla sonuç doğurabilir. Bu ilişkiyi teorik olarak inceleyen çalışma, epitel modeline göre birkaç diyoptriye varan refraktif sapmalar hesaplamıştır ³.

Mekanik PRK'de bu belirsizlik yoktur. Epitel elle, doğrudan görülerek ve stromaya kadar temizlenerek kaldırılır. Makinenin epitel kalınlığını tahmin etmesi gerekmez. Tam da bu yüzden, çok düşük numaralı gözlerde Ağca'nın tercihi değişir — bir sonraki bölümde anlatılmaktadır.

İyileşme

İyileşme dönemi

PRK'nin SMILE ve LASIK karşısındaki en belirgin dezavantajı burasıdır. Epitel alındığı için, o tabaka kendini yenileyene kadar korneanın yüzeyi açık kalır.

İlk günler. Epitel yenilenene kadar birkaç gün süren belirgin bir rahatsızlık, batma ve ışık hassasiyeti olur. Bu dönemde korneayı koruyan geçici bir kontakt lens takılır.

Şikayetlerin nedeni, numarayı düzelten lazer uygulanmadan önce epitelin açılmış olmasıdır. Epitel kapanana kadar açıkta kalan sinir uçları şiddetli batma ve yanmaya yol açar. Batma, yanma, sulanma, ağrı ve ışığa hassasiyet birlikte görülür ve ilk dört beş gün belirgindir. Dördüncü gün civarında epitel kapanınca bu şikayetler büyük ölçüde ortadan kalkar ve koruyucu kontakt lens de bu sırada alınır.

Bu süreçte göze toz, toprak, kirli bir madde ve su gelmemesi enfeksiyon açısından önemlidir. PRK bu yönüyle SMILE'a göre biraz daha risklidir, çünkü epitel açıktır. Morötesi ışınlar haze riskini artırdığı için güneş gözlüğü verilir ve steroid damla bir ay boyunca kullanılır.
Görmenin netleşmesi. SMILE ve LASIK'te görme günler içinde otururken, PRK'de haftaları bulabilir.
Tam konfor. Bazı hastalarda gözün tümüyle rahatlaması ve görmenin son halini alması birkaç ayı bulabilir. Bu süre boyunca gündelik hayat diğer yöntemlere göre daha fazla etkilenir.

Bu tablo küçümsenmeden anlatılmalıdır, çünkü hastaların bir kısmı “lazer” denince hepsinin aynı hızda iyileştiğini sanıyor. PRK'de durum farklıdır.

Risk

Haze riski

Haze, korneanın iyileşmesi sırasında yüzeyin altında gelişebilen bir bulanıklaşmadır ve görmeyi etkileyebilir. PRK'yi diğer iki yöntemden ayıran ve beni temkinli kılan asıl neden budur.

En zor yanı, öngörülemez olmasıdır. Haze herkeste gelişmez. Ama kimde gelişeceğini önceden kesin olarak söylemek mümkün değildir. Bazı etkenler riski artırır:

UV ışığına (güneş) maruziyet
Genç yaş
Yüksek numara (fazla düzeltme)
Ameliyatta mitomisin-C (MMC) kullanılmaması

Ancak bu etkenlerin hiçbiri bulunmasa bile, beklenmedik bir hastada haze gelişebilir. Ve geliştiğinde tedavisi zordur. İşte bu ikisi — öngörülemezlik ve tedavinin zorluğu — PRK'yi Ağca'nın sıralamasında üçüncü sıraya koyan asıl sebeptir.

Bu, “PRK tehlikelidir” demek değildir. Doğru hastada, doğru koşullarda güvenle uygulanan bir yöntemdir. Ama bu riski görünür kılmadan yöntemi anlatmak, hastaya haksızlık olur.

Yaklaşım

Ağca'nın pratiğindeki yeri

Ağca'nın tercih sıralaması önce SMILE, sonra LASIK, en sonda PRK şeklindedir. PRK'nin sona konmasının iki nedeni, yukarıda anlatılan iyileşme döneminin zorluğu ve haze'in öngörülemezliğidir. Uygun olan hastalarda bu yüzden SMILE ya da LASIK tercih edilmektedir.

PRK ne zaman?

PRK, yüksek numaraların yöntemi değildir. Numara arttıkça alınması gereken doku ve haze riski büyüdüğü için Ağca, yüksek numaralı gözlerde PRK'yi (mekanik ya da transepitelyal) tercih etmemektedir. PRK'yi düşük ve orta düzeydeki numaralar için, uygun kornea yapısına sahip gözlerde düşünmektedir. Hipermetropide transepitelyal PRK kullanmamaktadır. Ağca, transepitelyal PRK'nin ne zaman ve nasıl uygulanacağını 2023'te Türk Oftalmoloji Derneği'nin 44. Kış Sempozyumu'nun kornea refraktif cerrahisi panelinde anlatmıştır.

PRK yapılacaksa: trans mı, mekanik mi?

Burada, bu sayfanın başında anlatılan epitel kalınlığı meselesi doğrudan devreye girmekte ve kararı belirlemektedir:

Çok düşük numaralarda mekanik (normal) PRK tercih etmektedir. Çünkü tek adımlı transepitelyal yöntemin epitel kalınlığına bağlı belirsizliği tam da bu gözlerde en görünür hale gelir: kalın epitel ve küçük optik zonla birleştiğinde lazer stromaya yeterince ulaşamayabilir. Mekanik PRK'de epitel doğrudan görülerek temizlendiği için bu belirsizlik olmaz. Çok düşük numarada daha öngörülebilir sonuç verir.
Orta düzeye kadar olan numaralarda transepitelyal PRK'nin konfor avantajından yararlanılabilir. Bu aralıkta, ameliyat sırasındaki hız ve konfor avantajı öne çıkarken epitel kalınlığına bağlı sorun belirgin değildir. Ağca'nın yazarları arasında yer aldığı karşılaştırmalı çalışmalarımızda da bu aralıkta iki yöntem sonuç bakımından benzer çıkmıştır (Yıldırım Y, Ölçücü O, Alagöz N, Ağca A, ve ark. Int Ophthalmol 2018, doi:10.1007/s10792-017-0501-y) ^1,2.

Değişmeyen kuralları

Daha önce lazer uygulanmış göze transepitelyal PRK yapmamaktadır. Bu gözlerde epitel ve yüzey yapısı değiştiği için varsayıma dayalı yöntem güvenilir değildir.
Hipermetropide transepitelyal PRK kullanmamaktadır.
Mevsim ve UV koruması. UV ışığı haze riskini artırdığı için ameliyatı mümkünse yaz ayları dışında planlıyor ya da ameliyat sonrası UV korumasını (filtreli gözlük) şart koşmaktadır.
Bir avantaj olarak: stromal düzensizliği olan bazı gözlerde transepitelyal PRK, yüzeyi düzleştiren (maskeleyici) bir aşama olarak işe yarar. Bu durumlarda yöntem bu amaçla kullanılmaktadır.

Bu koşulların bir kısmında herkes için geçerli, kesinleşmiş sayısal sınırlar yoktur. Bunlar Ağca'nın klinik yaklaşımını yansıtır. Hangi yöntemin size uygun olduğu, ancak kornea topografiniz, kalınlığınız ve numaranız değerlendirildikten sonra belli olur → üç yöntemi karşılaştıran karar sayfası.

Hangi yöntem size uygun?

SMILE, LASIK ve PRK arasında karar, ölçümlerinizle birlikte veriliyor. Ölçümleriniz varsa getirin, yoksa muayenede tamamlanır.

Randevu Al Ben uygun muyum?

Kanıt

Kendi karşılaştırmalı çalışmalarımız

Bu sayfadaki “iki yöntem sonuç bakımından benzerdir” ifadesi bir görüş değil. Yazarları arasında Ağca'nın yer aldığı karşılaştırmalı çalışmalara dayanmaktadır. Transepitelyal ile mekanik PRK'yi doğrudan karşılaştıran üç çalışmamız var:

Birinci yılda karşılaştırma. Kırk beş göze mekanik, 45 göze transepitelyal PRK uygulandı ve on iki ay izlendi. Ameliyat öncesi numara iki grupta da yaklaşık −3,25 diyoptriydi ve birinci yılın sonunda ikisi de −0,25 diyoptri düzeyine indi. Hedefin yarım diyoptri içinde kalan göz oranı %89 ve %87, gözlüksüz görmesi 20/25 ya da daha iyi olanların oranı %80 ve %84 bulundu — aradaki farkların hiçbiri anlamlı değildi. Yüksek sıralı sapmalar iki yöntemde de arttı, ancak gruplar arasında fark çıkmadı ¹.
İkinci yılda karşılaştırma. Yüz dokuz gözün iki yıllık izleminde numara mekanik grupta −2,33'ten −0,27, transepitelyal grupta −2,19'dan −0,14 diyoptriye indi ve gözlüksüz görme iki grupta da aynı düzeye ulaştı. Hedefin yarım diyoptri içinde kalan göz oranı %93 ve %89, bir diyoptri içinde kalan oran %95 ve %98'di. Ölçülen küçük farklar bu kez transepitelyal uygulama lehineydi: yüksek sıralı sapmalardaki artış daha sınırlı kaldı ve geç dönem haze yalnız mekanik grupta, üç gözde (%6,8) görüldü. Haze ilaç tedavisiyle geriledi ².
Astigmatizmada üç yöntemin karşılaştırması. Astigmatizma düzeltilen 50 hastanın 89 gözünde üç uygulamayı karşılaştırdık: mitomisin-C kullanılmayan PRK, mitomisin-C kullanılan PRK ve transepitelyal PRK. Etkinlik, güvenlik ve öngörülebilirlik bakımından üçü de benzer sonuç verdi (Baz Ö, Kara N, Bozkurt E, Özgürhan EB, Ağca A, ve ark. Int J Ophthalmol 2013, doi:10.3980/j.issn.2222-3959.2013.03.19) ⁶.

Bu bulgular, transepitelyal PRK'nin görme ve numara sonuçları bakımından mekanik PRK'ye kıyasla bir “üstünlüğü” olmadığını, farkın esas olarak ameliyat anındaki konforda olduğunu gösteriyor — bu sayfanın ana mesajı da budur. İki çalışmanın sayısal dökümü bilimsel yayınlar sayfasında yer almaktadır.

Mitomisin-C her PRK'de kullanılır. Ağca, mekanik olsun transepitelyal (No Touch) olsun, PRK uygulamalarının tamamında mitomisin-C kullanılması gerektiğini düşünmektedir. Gerekçe haze'in ne kadar sık görüldüğü değil, öngörülemez olması ve geliştiğinde tedavisinin zor olmasıdır.

Belirgin haze çok seyrek görülür. Bu kadar seyrek bir sorunda, birkaç düzine gözden oluşan çalışmalarda mitomisin-C'nin farkını göstermek matematiksel olarak beklenmez — fark olmadığı için değil, farkı gösterecek kadar olgu olmadığı için. Bu nedenle karar küçük serilerin sonucuna göre değil, riskin niteliğine göre verilir.

Mitomisin-C, emniyet kemeri gibi düşünülebilir. Yolculukların çok büyük bölümü kemer olmadan da kazasız biter. Kemeri, binde bir olan durum için takarız. Haze da öyledir: gelişmesi seyrektir, ama geliştiğinde tedavisi zordur ve kimde gelişeceğini önceden bilemeyiz. Bu nedenle kararı “çoğu hastada gerekmiyor” diye değil, o bir hastayı düşünerek vermektedir.

Keratokonusta ayrı bir kullanım. Transepitelyal PRK'yi (Ahmet S, Ağca A, ve ark. BioMed Res Int 2018, doi:10.1155/2018/2945751) bağımsız bir görme düzeltme yöntemi olarak değil, keratokonusta topografi kılavuzlu biçimde ve çapraz bağlama ile birlikte, korneayı düzenleyen bir aşama olarak da kullandık. 46 gözün iki yıllık sonuçlarını yayımladık ⁴. Bu seride yalnızca erken evre keratokonus vardı ve alınan doku 50 mikronun altında tutuldu. Hiçbir gözde ilerleme ya da iki sıra görme kaybı olmadı. Bu uygulamanın ayrıntısı için → kornea çapraz bağlama sayfası.

PRK ile SMILE'ı aynı ölçütlerle karşılaştırdık

PRK ile SMILE'ın görme ve kırma sonuçlarını karşılaştırdığımız seride (Yıldırım Y, Ölçücü O, Alagöz C, Başcı A, Ağca A, ve ark. J Refract Surg 2016, doi:10.3928/1081597X-20160602-02) iki yöntem benzer sonuç verdi, toplam aberasyon artışı ise SMILE grubunda daha yüksekti ⁷. Aynı iki yöntemin kornea biyomekaniğine etkisini ayrı bir çalışmada ölçtük ⁸. Ağca her iki çalışmanın yazarları arasındadır. Bu karşılaştırmaların yöntem bölümü ve SMILE tarafındaki ayrıntısı SMILE sayfasındadır.

Yayınların tam listesi ve bağlantıları için → Yayınlar sayfası.

Uygunluk

Kimlere uygundur, kimlere değildir?

PRK'nin öne çıktığı durumlar — bu gözlerde diğer yöntemlere göre tercih edilebilir ⁵:

Kornea kalınlığının sınırda olduğu, en az doku gerektiren yöntemin arandığı gözler
Epitelin korneaya zayıf tutunduğu ya da tekrarlayan erozyon öyküsü bulunan gözler
Mesleği ya da sporu nedeniyle göze darbe riski yüksek olan ve kapaksız yöntem gereken kişiler (SMILE de bu grupta bir seçenektir)

Uygun olmayan durumlar — bunlar bütün lazer yöntemleri için geçerlidir ⁵:

Keratokonus, başka bir kornea ektazisi ya da ektazi şüphesi → keratokonus tedavisi
Numaranın kararlı olmaması
Kontrol altında olmayan göz yüzeyi hastalığı, otoimmün hastalık, aktif enfeksiyon
Gebelik dönemi

Kornea topografisinin düzensiz olması tek başına engel değildir. Engel olan şey ilerleyen bir düzensizliktir, yani ektazidir. Kararlı bir düzensizlikte lazer bazen tam da o düzensizliği azaltmak için uygulanır: topografi kılavuzlu PRK ya da LASIK, korneanın yüzeyini düzenlemeyi hedefler. Yani aynı bulgu, nedenine göre engel de olabilir gerekçe de. Ayrımı kornea topografisinin zaman içindeki seyri belirler.

Ben uygun muyum sorusunun tam yanıtı için → uygunluk değerlendirmesi sayfası.

Sorular

Sık sorulan sorular

No Touch lazer en gelişmiş yöntem mi?

No Touch (transepitelyal PRK), PRK ailesinin bir üyesidir. Epitelin de lazerle, dokunmadan kaldırıldığı bir uygulama biçimidir. Ameliyat sırasında hasta ve hekim için daha konforlu olması dışında, mekanik PRK'ye kıyasla klinik bir üstünlüğü gösterilmiş değildir. Ağca'nın yazarları arasında yer aldığı karşılaştırmalı çalışmalarımızda sonuçlar benzer çıkmıştır (Yıldırım Y, Ölçücü O, Alagöz N, Ağca A, ve ark. Int Ophthalmol 2018, doi:10.1007/s10792-017-0501-y; Saraçoğlu Yılmaz B, Ağca A, ve ark. Beyoglu Eye J 2022, doi:10.14744/bej.2022.06978) ^1,2. “En gelişmiş yöntem” olarak sunulması pazarlama dilidir.

PRK ile SMILE ya da LASIK arasındaki temel fark nedir?

PRK'de kornea kapağı da lentikül de yoktur. En dış tabaka olan epitel alınır ve kendini yenilemesi beklenir. Bu, en az doku gerektiren yöntemdir, ancak iyileşmesi en uzun ve en rahatsız olanıdır. SMILE ve LASIK'te epitel yerinde kaldığı için iyileşme daha hızlı ve konforludur → üç yöntemi karşılaştıran sayfa.

Transepitelyal PRK ile mekanik PRK arasında sonuç farkı var mı?

Görme ve refraksiyon sonuçları bakımından iki yöntem benzerdir. Bunu Ağca'nın yazarları arasında yer aldığı karşılaştırmalı çalışmalarımızda gösterdik (Yıldırım Y, Ölçücü O, Alagöz N, Ağca A, ve ark. Int Ophthalmol 2018, doi:10.1007/s10792-017-0501-y; Saraçoğlu Yılmaz B, Ağca A, ve ark. Beyoglu Eye J 2022, doi:10.14744/bej.2022.06978) ^1,2. Fark esas olarak ameliyat anındaki konfordadır. Ancak çok düşük numaralı gözlerde, tek adımlı transepitelyal yöntemin epitel kalınlığına bağlı belirsizliği nedeniyle mekanik PRK'yi tercih etmektedir.

PRK sonrası iyileşme ne kadar sürer?

Epitel yenilenene kadar birkaç gün süren belirgin bir rahatsızlık olur. Bu dönemde koruyucu kontakt lens takılır. Görmenin netleşmesi haftaları bulabilir ve bazı hastalarda tam konfor birkaç ayı bulabilir. Bu, PRK'nin SMILE ve LASIK'e göre en belirgin dezavantajıdır.

Haze nedir, PRK sonrası herkeste olur mu?

Haze, korneada iyileşme sırasında gelişebilen bir bulanıklaşmadır ve görmeyi etkileyebilir. Herkeste olmaz. Ancak kimde gelişeceğini önceden kesin olarak öngörmek mümkün değildir. UV ışığına maruziyet, genç yaş, yüksek düzeltme ve ameliyatta mitomisin-C kullanılmaması riski artırır. Bu etkenler yokken bile beklenmedik bir hastada gelişebilir ve geliştiğinde tedavisi zordur. Ağca'nın tercih sıralamasında PRK'nin sona konmasının başlıca nedeni budur.

PRK olduysam güneşten korunmam gerekir mi?

Evet, bu önemlidir. UV ışığına maruziyet haze riskini artırdığı için PRK sonrası bir süre güneş koruması (UV filtreli gözlük) önerilir. Bu nedenle yaz ayları PRK için daha az uygundur. Ameliyatı mevsim ve UV koruması dikkate alınarak planlanmaktadır.

Mitomisin-C nedir, neden kullanılıyor?

Mitomisin-C, PRK sırasında korneaya kısa süreyle uygulanan ve aşırı iyileşme yanıtını baskılayan bir ilaçtır. Amacı haze gelişimini önlemektir. Haze çok seyrek görülür ve bu nedenle küçük hasta gruplarında mitomisin-C'nin farkını göstermek mümkün olmaz. Ancak haze geliştiğinde tedavisi zordur ve kimde gelişeceği önceden bilinemez. Ağca bu nedenle mitomisin-C'yi emniyet kemeri mantığıyla, mekanik ya da transepitelyal ayrımı yapmadan PRK uygulamalarının tamamında kullanmaktadır.

PRK ve No Touch olanların yorumları?

Bu konuda en sık aranan şeylerden biri, ameliyat olmuş kişilerin yorumlarıdır. Bu sitede hasta yorumu yayımlanmamaktadır. Sağlık Hizmetlerinde Tanıtım ve Bilgilendirme Yönetmeliği hasta memnuniyeti içeriklerini yasaklar ve bu yasak, hastanın kendisi izin verse bile geçerlidir. Bunun yerine bu sayfada hangi sonucun ne sıklıkta görüldüğü hakemli yayınlara dayanılarak yazılmıştır: iyileşme dönemi, haze riski ve iki uygulama biçiminin karşılaştırması yukarıdaki bölümlerde kaynaklarıyla durmaktadır.

No Touch lazer ameliyatı ne kadar tutar?

Burada rakam yazılamaz. Sağlık hizmetlerinde tanıtımı düzenleyen mevzuat, hekimlerin ve sağlık kuruluşlarının fiyat, indirim, taksit ya da kampanya duyurusu yapmasını yasaklar ve bu yasak internet sitelerini de kapsar.

No Touch ile mekanik PRK'nin maliyeti de fiyatı da aynıdır. İkisi aynı yöntemin iki uygulama biçimidir. Aralarındaki fark no touch lazer gerçekte ne demek başlığı altında anlatılmaktadır.

SMILE, LASIK ve No Touch'ın fiyatları ise birbirinden farklıdır. Üçünde kullanılan cihaz teknolojisi ve tek kullanımlık sarf malzemesi tamamen farklı olduğu için hemen her merkez üçü için ayrı fiyat verir. Hangisinin size uygun olduğu korneanızın kalınlığı ve topografisiyle belirlenir → neden rakam yazılamıyor.

Kaynakça

Bu sayfadaki bilgiler, yazarları arasında Ağca'nın yer aldığı hakemli yayınlara ve uluslararası klinik kaynaklara dayanmaktadır.

[1]Yıldırım Y, Ölçücü O, Alagöz N, Ağca A, Karaküçük Y, Demirok A. Comparison of visual and refractive results after transepithelial and mechanical photorefractive keratectomy in myopia. Int Ophthalmol. 2018;38(2):627-633. doi:10.1007/s10792-017-0501-y
[2]Saraçoğlu Yılmaz B, Ağca A, Taşkapılı M. Comparison of Long-Term Visual and Refractive Results of Transepithelial and Mechanical Photorefractive Keratectomy. Beyoglu Eye J. 2022;7(2):121-125. doi:10.14744/bej.2022.06978
[3]Arba Mosquera S, Awwad ST. Theoretical analyses of the refractive implications of transepithelial PRK ablations. Br J Ophthalmol. 2013;97(7):905-911. doi:10.1136/bjophthalmol-2012-302853
[4]Ahmet S, Ağca A, Yaşa D, Koç AA, Toğaç M, Yıldırım Y, Kepez Yıldız B, Demirok A. Simultaneous transepithelial topography-guided photorefractive keratectomy and accelerated cross-linking in keratoconus: 2-year follow-up. Biomed Res Int. 2018;2018:2945751. doi:10.1155/2018/2945751 (46 göz, 2 yıl izlem)
[5]Jacobs DS, Lee JK, Shen TT, Afshari NA, Bishop RJ, Keenan JD, Vitale S; American Academy of Ophthalmology PPP Refractive Management/Intervention Panel. Refractive Surgery Preferred Practice Pattern®. Ophthalmology. 2023;130(3):P61-P135. doi:10.1016/j.ophtha.2022.10.032
[6]Baz Ö, Kara N, Bozkurt E, Özgürhan EB, Ağca A, Yüksel K, Özpınar Y, Demirok A. Photorefractive keratectomy in the correction of astigmatism using Schwind Amaris 750s laser. Int J Ophthalmol. 2013;6(3):356-361. doi:10.3980/j.issn.2222-3959.2013.03.19 (89 göz, üç yöntem karşılaştırması)
[7]Yıldırım Y, Ölçücü O, Alagöz C, Başcı A, Ağca A, Yaşa D, Özgürhan EB, Demirok A. Visual and refractive outcomes of photorefractive keratectomy and small incision lenticule extraction (SMILE) for myopia. J Refract Surg. 2016;32(9):604-610. doi:10.3928/1081597X-20160602-02
[8]Yıldırım Y, Ölçücü O, Başcı A, Ağca A, Özgürhan EB, Alagöz C, Demircan A, Demirok A. Comparison of changes in corneal biomechanical properties after photorefractive keratectomy and small incision lenticule extraction. Turk J Ophthalmol. 2016;46(2):47-51. doi:10.4274/tjo.49260

Randevu

Randevu ve değerlendirme

Size PRK mı, SMILE mı, LASIK mi uygun, PRK ise mekanik mi transepitelyal mi — bu karar ancak kornea topografiniz, kalınlığınız ve numaranız değerlendirildikten sonra verilir.

Randevu Al 0542 184 36 42 WhatsApp

Medicana Ataköy Hastanesi Göz Hastalıkları Kliniği · 1. Kısım Mah. Rauf Orbay Cd. No:2/1, 34158 Bakırköy / İstanbul

Prof. Dr. Alper Ağca

Göz Hastalıkları Uzmanı — refraktif cerrahi (SMILE, LASIK, No Touch PRK, fakik göz içi merceği), kornea ve katarakt
Medicana Ataköy, İstanbul

Transepitelyal ve mekanik PRK'yi karşılaştıran çalışmaların yazarları arasında Ağca yer almaktadır. PRK'nin keratokonusta çapraz bağlama ile birlikte kullanımına ilişkin çalışmalarda da yer almıştır. Bu sayfadaki klinik yaklaşım, hem bu yayınlara hem de yıllar içindeki cerrahi deneyimine dayanmaktadır. Ağca, PRK alanında altı makalenin yazarları arasındadır. Bu makalelerin tamamı PubMed'de listelidir (9 Eylül 2026).

Yayın profilleri: Google Scholar · Web of Science · PubMed · ORCID

Son güncelleme: 13 Eylül 2026 · Bu sayfa bilgilendirme amaçlıdır, tanı ve tedavi yerine geçmez.